مدت زمانى نگذشت تا آن‌كه پيشگويى پيامبر صلّى اللّه عليه و إله رخ داد و امت آن حضرت بر امپراطور روم و پادشاه ايران پيروز گشت و شترسواران تاج كسرى را به زير پايشان كشيدند . جهان آن‌روز ، از اين پديده شگرف به تعجب آمد و در انديشه فرورفت كه چگونه عرب باديه ، با آن‌همه ضعف و ناتوانى توانستند تخت امپراطوران ايران و روم را در ساليانى چند بر زمين زنند . هيچ نمونه‌اى شبيه به اين رخداد چه در گذشته و چه در آينده ديده نشده است . مورخان ، در تفسير اين پديده سخنهاى فراوان گفته‌اند . « 1 » يكى از نظريات مىگويد كه خشونت باديه بر رفاه تمدن غلبه كرده بود و نظريه ديگرى مىگويد كه سربازان مسلمان از مردن بيمى نداشتند و در هرحال خود را پيروز مىشمردند : چه شهيد شوند و به بهشت روند و چه پيروز گردند و غنيمت به چنگ آورند . امام عليه السّلام در تحليل اين پديده آن را تنها در اثر يارى خداوند مىداند : « او كسى است كه پيامبرش را با هدايت و دين درست فرستاد تا آن را بر هرچه دين است پيروز گرداند ؛ هرچند مشركان خوش نداشته باشند . » « 2 » امام عليه السّلام نظر خود را در اين‌باره با اين عبارات بيان كرده است : ( و نحن على موعود من اللّه ، و اللّه منجز وعده ، و ناصر جنده ) خداوند ، وعده خويش به مسلمانان را براساس نظام طبيعى و زمينه‌هاى متعارف پيروزى عملى ساخت : « محمد صلّى اللّه عليه و إله پيامبر خداست و كسانى كه با اويند بر كافران سختگير و با همديگر مهربانند آنان را در ركوع و سجود مىبينى فضل و

--> ( 1 ) . تاريخ طبرى : 3 / 131 ؛ بحار الانوار : 18 / 131 ؛ مناقب آل ابى طالب عليهم السّلام : 1 / 95 . ( 2 ) . هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدى وَ دِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَ لَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ توبه / 9 : 33 .